Czy można legalnie zatrudnić obywateli Ukrainy w trakcie postępowania o udzielenie ochrony międzynarodowej?

Drukuj
PDF

Na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o warunkach dopuszczalności powierzenia pracy cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U poz. 621) przesłanką uprawniającą cudzoziemca do wykonywania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i jednocześnie zwalniającą go z obowiązku uzyskania zezwolenia na pracę jest posiadanie przez cudzoziemca, który ubiega się o udzielenie ochrony międzynarodowej, ważnego zaświadczenia, wydanego przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP (Dz. U. z 2025 r., poz. 223, z późn. zm.).

Przepis ten stanowi, że – jeżeli sprawa dotycząca udzielenia ochrony międzynarodowej nie została załatwiona w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia wniosku i opóźnienie nie nastąpiło z winy cudzoziemca, na jego wniosek Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wydaje zaświadczenie, które wraz z tymczasowym zaświadczeniem tożsamości cudzoziemca (TZTC) uprawnia tę osobę do wykonywania pracy na terytorium RP na zasadach i w trybie określonych w ustawie o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wskazuje się jednak, że obywatel Ukrainy znajdujący się w toku procedury dotyczącej udzielenia ochrony międzynarodowej i nieposiadający zaświadczenia wydanego przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, może wykonywać pracę w Polsce, jeżeli stanowi tak przepis szczególny.

Przykładem takiego przepisu jest art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz. U. z 2025 r. poz. 337, z późn. zm.), w myśl którego obywatel Ukrainy jest uprawniony do wykonywania pracy na terytorium Polski w okresie pobytu zgodnego z obowiązującymi przepisami, jeżeli spełnione są łącznie następujące warunki:

  1. przebywa legalnie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub jego pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uznaje się za legalny na podstawie art. 2 ust. 1 ww. ustawy (tzn. jeśli przybył on na terytorium Polski z Ukrainy w związku z działaniami wojennymi prowadzonymi na terytorium tego państwa);
  2. podmiot powierzający pracę cudzoziemcowi powiadomi, w terminie 7 dni od dnia podjęcia pracy przez obywatela Ukrainy, powiatowy urząd pracy właściwy ze względu na siedzibę lub miejsce zamieszkania podmiotu o powierzeniu pracy temu obywatelowi;
  3. wymiar czasu pracy nie jest niższy niż wskazany w powiadomieniu lub liczba godzin nie jest mniejsza niż wskazana w powiadomieniu;
  4. otrzymuje wynagrodzenie w wysokości nie niższej niż określona w powiadomieniu lub ustalonej według stawki określonej w powiadomieniu, proporcjonalnie zwiększonej w przypadku podwyższenia wymiaru czasu pracy lub liczby godzin pracy;
  5. wynagrodzenie, które otrzymuje obywatel Ukrainy, spełnia wymogi określone w przepisach o minimalnym wynagrodzeniu - w przypadkach, gdy przepisy te mają zastosowanie.

Powyższe rozwiązanie, które ma charakter szczególny w zakresie dostępu cudzoziemców do polskiego rynku pracy, daje obywatelom Ukrainy możliwość swobodnego wykonywania pracy na terytorium Polski bez potrzeby uzyskania odpowiedniego zezwolenia na pracę lub zarejestrowanego oświadczenia o powierzeniu pracy, z tym że podmiot powierzający jest obowiązany powiadomić właściwy powiatowy urząd pracy o podjęciu pracy przez cudzoziemca, również w przypadku obywatela Ukrainy będącego w toku postępowania o udzielenie w Polsce ochrony międzynarodowej, który jeszcze nie otrzymał zaświadczenia, wydanego na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP.