Państwowa Inspekcja Pracy

  • RSS
  • Wersja tekstowa
17.11.2021

Handel w niedziele - posłowie przyjęli informację

Sejmowa Komisja do Spraw Kontroli Państwowej na posiedzeniu 16 listopada 2021 r. przyjęła informację Głównego Inspektora Pracy w sprawie przestrzegania przepisów o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni z perspektywy działań kontrolnych Państwowej Inspekcji Pracy.

wwwIMG9679

Materiał przedstawił zastępca Głównego Inspektora Pracy Dariusz Mińkowski. Poinformował, że ustawa z 10 stycznia 2018 r. o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni rozszerzyła zakres zadań inspekcji pracy o kontrolę przestrzegania jej przepisów w zakresie powierzania pracownikowi lub zatrudnionemu wykonywania pracy w handlu albo wykonywania czynności związanych z handlem w placówkach handlowych.

W 2020 r. pod kątem przestrzegania przepisów wspomnianej ustawy skontrolowano 4483 placówki handlowe. Dodatkowo inspektorzy pracy, dokonując rozpoznania (przede wszystkim na skutek zgłoszeń telefonicznych i innego rodzaju sygnałów), odwiedzili 412 placówek, stwierdzając, że były one – zgodnie z przepisami – zamknięte. Działania kontrolne i rozpoznawcze objęły więc łącznie 4895 sklepów.

Skala ujawnionych przypadków naruszania zakazu powierzania pracownikom lub zatrudnionym pracy w handlu różniła się w poszczególnych okręgowych inspektoratach pracy. Najwyższy odsetek kontroli, w toku których stwierdzono takie naruszenia, wystąpił na terenie Okręgowego Inspektoratu Pracy w Lublinie (15,2%), zaś najniższy na terenie województwa lubuskiego (1,2% kontroli).

- Wyniki kontroli z lat 2018-2020 pokazują, że odsetek podmiotów naruszających przepisy ustawy systematycznie maleje. Generalnie ustawa o zakazie handlu w niedziele i święta w większości przypadków spełniła pokładane w niej nadzieje. Najczęściej była właściwie stosowana przez znaczną część pracodawców, szczególnie w placówkach wielkopowierzchniowych – wskazał zastępca Głównego Inspektora Pracy Dariusz Mińkowski.

Niemniej, jak zaznaczył, przedsiębiorcy dość szybko odkryli możliwości, jakie daje odpowiednie stosowanie wyłączeń spod zakazu handlu w niedziele, określonych w art. 6 ust. 1 ustawy. Zaczęli w sposób formalny zmieniać rodzaj przeważającej działalności np. na „sprzedaż detaliczną wyrobów tytoniowych prowadzoną w wyspecjalizowanych sklepach”, a także zawierać umowy agencyjne z operatorami pocztowymi. Ci spośród przedsiębiorców będących osobami fizycznymi, którzy otwierali sklepy powołując się na możliwość prowadzenia handlu wyłącznie osobiście, we własnym imieniu i na własny rachunek, zaczęli korzystać z nieodpłatnej pomocy członków rodziny. Zjawiskom tym Państwowa Inspekcja Pracy próbowała przeciwdziałać, opierając się na wykładni celowościowej, jednakże wobec praktyki orzeczniczej przyjętej przez sądy działania te okazały się nieskuteczne.

Dlatego z dużą nadzieją inspekcja pracy patrzy na nowelę ustawy o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni z 14 października 2021 r., która ma wejść w życie 1 lutego 2022 r. Powinna ona pozwolić na wyeliminowanie nieprawidłowego stosowania zawartych w ustawie wyłączeń pozwalających na prowadzenie handlu i wykonywanie czynności związanych z handlem.

W posiedzeniu, któremu przewodniczył poseł Wojciech Szarama, uczestniczył także wicedyrektor Departamentu Prawnego GIP Bartosz Kopeć.