20.03.2018 Artykuł archiwalny

O służbie bhp i społecznej inspekcji pracy

Współdziałanie w przedsiębiorstwie służby bhp i społecznej inspekcji pracy w celu zapewnienia realizacji zadań pracodawcy wynikających z Kodeksu pracy było wiodącym tematem obrad Rady Ochrony Pracy, która zebrała się na posiedzeniu plenarnym 19 marca 2018 r. w siedzibie Sejmu.

wwwIMG3114

Do przygotowania materiałów na ten temat, obok Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Pracowników Służby BHP i ogólnopolskich reprezentatywnych central związkowych, rada zobligowała także Państwową Inspekcję Pracy. Prezentując opracowanie PIP, główny inspektor pracy Wiesław Łyszczek podkreślił, że ocena współdziałania służby bhp i społecznych inspektorów pracy nie należy do kompetencji PIP. Inspektorzy pracy oceniają stopień przestrzegania przepisów prawa pracy, w tym umożliwianie funkcjonowania związków zawodowych i ich przedstawicieli, jak również obowiązek utworzenia służby bhp. Kontroli podlega natomiast przestrzeganie przepisów przez pracodawcę lub osobę organizującą pracę innym.

Mówiąc o społecznej inspekcji pracy, Wiesław Łyszczek określił ją jako sojusznika PIP w działaniach zmierzających do zapewnienia w zakładach pracy przestrzegania przepisów prawa pracy, w tym kształtowania bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Jak poinformował, jedynie u niewielkiej liczby pracodawców objętych kontrolą Państwowej Inspekcji Pracy w latach 2015-2017 działała społeczna inspekcja pracy (w 2015 r. było to 2,7% kontrolowanych pracodawców, w 2016 r. – 2,1%, w 2017 r. – 2,4%). W dwóch ostatnich latach ponad 90 proc. zaleceń i uwag społecznych inspektorów była dobrowolnie realizowana przez pracodawców. W trakcie kontroli inspektorzy PIP stwierdzali stosunkowo niewiele naruszeń przepisów ustawy o społecznej inspekcji.

wwwIMG3085

Utrudnieniem w działalności społecznej inspekcji pracy są problemy z zastosowaniem w praktyce niektórych rozwiązań wynikających z ustawy. Zastrzeżenia wynikają głównie z faktu, iż ustawa o społecznej inspekcji pracy przetrwała w kształcie praktycznie niezmienionym od 1983 r., zaś w tym czasie dokonały się znaczące zmiany społeczno-gospodarcze.

Szef PIP poinformował także, iż w ramach pomocy społecznej inspekcji pracy PIP przeszkoliła tylko w ostatnich trzech latach ponad cztery tysiące społecznych inspektorów. Wspomniał również o mającym wieloletnią tradycję konkursie Państwowej Inspekcji Pracy na najaktywniejszego społecznego inspektora pracy.

Odnosząc się do służby bhp, główny inspektor pracy zaznaczył, że jest ona - niezależnie od formuły jej funkcjonowania w zakładzie pracy - zawsze ekonomicznie zależna od pracodawcy i nie posiada prawnych mechanizmów chroniących jej niezależność, w odróżnieniu od przedstawicieli związków zawodowych, jakimi są społeczni inspektorzy pracy. Ocena funkcjonowania służby bhp była w 2015 r. przedmiotem celowanych kontroli PIP w ponad 1000 wyselekcjonowanych zakładach pracy różnych branż, charakteryzujących się między innymi dużym nasileniem zagrożeń zawodowych. W latach 2016 i 2017 działalność służby bhp była sprawdzana przy okazji prowadzenia innych zadań kontrolnych w ponad 6 tys. zakładów każdego roku. Stwierdzone nieprawidłowości omówił dyrektor Departamentu Nadzoru i Kontroli GIP Jakub Chojnicki.

wwwIMG3118

Do najczęstszych, ujawnionych w 2015 r., należały: brak okresowych analiz stany bhp (w 38 proc. kontrolowanych zakładów), nieprawidłowości związane z kontrolą przestrzegania przepisów i zasad bhp na stanowiskach pracy (w 17 proc. zakładów), nieprzedstawienie propozycji rozwiązań technicznych i organizacyjnych dotyczących zapobiegania zagrożeniom (w 15 proc. badanych przypadków). Także w latach 2016-2017 w dalszym ciągu wyraźnie rysował się problem nieprawidłowości w wykonywaniu swoich obowiązków przez służbę bhp. Niepokojące było ponadto, że w 2016 roku 34 proc. kontrolowanych pracodawców zatrudniających ponad 100 pracowników nie utworzyło służby bhp, a w 2017 r. aż 57 proc. pracodawców nie utworzyło służby bhp bądź nie powierzyło pełnienia zadań służby bhp specjalistom spoza zakładu lub pracownikowi zatrudnionemu przy innej pracy.

W opinii dyrektora Jakuba Chojnickiego, od lat występują te same nieprawidłowości z zarysowującym się trendem spadkowym w funkcjonowaniu służby bhp w zakładach. To wskazuje, że zakrojone na szeroką skalę działania kontrolne i informacyjno-prewencyjne PIP przynoszą zamierzony efekt.

W posiedzeniu, któremu przewodniczył poseł Janusz Śniadek, wzięli udział: zastępca głównego inspektora pracy Bogdan Drzastwa i dyrektor Departamentu Prawnego GIP Halina Tulwin.




  • banner120701
  • banner177694
  • banner178526
  • banner111644
  • banner175199
  • banner200692
  • banner200693
  • banner186222
  • banner199867
  • banner201670
  • banner172098