– Duża grupa zatrudnionych wykonuje obowiązki na podstawie umów cywilnoprawnych. Taki rodzaj więzi z pracodawcą nie może oznaczać gorszych i mniej bezpiecznych warunków pracy. Zgodnie z art. 66 Konstytucji RP każdy ma prawo do bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Trzeba zrobić wszystko, by ten przepis był przestrzegany – mówi Główny Inspektor Pracy Marcin Stanecki.
Główny Inspektor Pracy uczestniczył w konferencji „Po prostu bezpieczeństwo – kierunki zmian”, zorganizowanej przez Okręgowy Inspektorat Pracy w Łodzi i Politechnikę Łódzką w ramach kampanii „Wizja Zero”. Spotkanie poświęcono aktualnym wyzwaniom w obszarze bezpieczeństwa pracy, nowoczesnych technologii, prewencji wypadkowej oraz dobrostanu w środowisku pracy.
Z danych przedstawionych przez Marcina Staneckiego wynika, że w 2024 r. inspektorzy pracy sprawdzili podczas 2851 kontroli przestrzeganie obowiązków w zakresie bhp przez pracodawców i przedsiębiorców wobec osób świadczących pracę na podstawie umów cywilnoprawnych lub prowadzących na własny rachunek działalność gospodarczą. W roku 2025 zagadnienia te zweryfikowano w trakcie 2786 kontroli.
Wśród najliczniejszych nieprawidłowości, do których odnosiły się decyzje i wystąpienia kierowane przez inspektorów pracy, należy wymienić brak skutecznej ochrony zdrowia i życia pracujących podczas organizowania pracy w sposób niezapewniający im bezpieczeństwa. W roku 2024 wydano w tym zakresie 2481 decyzji, w 2025 roku – 2489 decyzji.
Środki prawne wydane przez inspektorów pracy dotyczyły też profilaktycznych badań lekarskich oraz szkoleń z zakresu bhp. Dopuszczanie do pracy bez aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku w warunkach pracy opisanych w skierowaniu na badania lekarskie w przypadku istotnych zagrożeń stwierdzono i uregulowano w 2024 roku 305 decyzjami, a w 2025 r. – 217 decyzjami.
Z kolei w zakresie dopuszczania pracujących do pracy, do której wykonywania nie mieli oni dostatecznej znajomości przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, wydano 232 decyzje nakazowe w 2024 r., a w 2025 r. – 193 takie decyzje.
– Za koniecznością podniesienia poziomu bezpieczeństwa i higieny pracy osób świadczących pracę na podstawie niepracowniczych form pracy przemawiają przede wszystkim dane dotyczące wypadków przy pracy w tej grupie zatrudnionych – podkreślał Marcin Stanecki.
Zbadane przez Państwową Inspekcję Pracy wypadki przy pracy, którym ulegają osoby wykonujące pracę na podstawie niepracowniczych form jej świadczenia, stanowią w ostatnich trzech latach (tj. 2023-2025) około 20% wszystkich wypadków przy pracy zgłoszonych i zbadanych przez Inspekcję Pracy.
